سوالات روانشناسی یازدهم انسانی درس ششم تفکر (۲) تصمیم گیری با جواب + آزمون تستی
تصمیم‌گیری یکی از مهم‌ترین مهارت‌های شناختی انسان است که در تمامی ابعاد زندگی فردی و اجتماعی تأثیر دارد. این مهارت شامل بررسی گزینه‌ها، تحلیل پیامدها و انتخاب بهترین راهکار ممکن است. در این مجموعه سوالات درس ششم روانشناسی پایه یازدهم، به بررسی جنبه‌های مختلف تصمیم‌گیری، سبک‌های مختلف آن و موانع موجود در این فرآیند می‌پردازیم.
نمونه سوالات درس 6 روانشناسی یازدهم انسانی
-
تعریف تصمیم‌گیری چیست؟
✅ تصمیم‌گیری به معنای بررسی گزینه‌های موجود و گزینش بهترین گزینه از میان آن‌هاست. -
پیچیده‌ترین و برترین فعالیت ذهنی انسان چیست؟
✅ تصمیم‌گیری -
دو شرط مهم برای اتخاذ تصمیم صحیح از دیدگاه امام علی (ع) چیست؟
✅ ۱- در حکمت ۱۷۳ نهج البلاغه آمده است: «کسی که نظرات گوناگون را بررسی می‌کند، بهتر می‌تواند درستی را از نادرستی تشخیص دهد».
✅ ۲- در حکمت ۲۷۴ نهج البلاغه ذکر شده است: «هنگامی که به یقین رسیدید، اقدام نمایید». -
شباهت بین حل مسئله و تصمیم‌گیری در چیست؟
✅ تصمیم‌گیری نوعی حل مسئله محسوب می‌شود، زیرا در هر دو فرآیند، فرد با یک موضوع مواجه شده و باید بهترین راهکار را انتخاب کند. -
در چه مواردی حل مسئله و تصمیم‌گیری با یکدیگر تفاوت دارند؟
✅ الف) در تصمیم‌گیری فرد باید از بین گزینه‌های موجود انتخاب کند، اما در حل مسئله باید راه‌حل‌ها را خودش ایجاد کند.
✅ ب) تصمیم‌گیری با اولویت‌ها سر و کار دارد، در حالی که حل مسئله به دنبال یافتن بهترین راهکار است.
✅ ج) در تصمیم‌گیری، مهم‌ترین دغدغه فرد، انتخاب بهترین گزینه است، اما در حل مسئله تمرکز روی پیدا کردن روش‌های کارآمد است. -
تصمیم‌ها بر اساس چه عواملی با یکدیگر متفاوت هستند؟
✅ تصمیم‌ها از لحاظ اهمیت و تعداد گزینه‌ها متفاوت‌اند و بر این اساس به چهار دسته تقسیم می‌شوند:
1- تصمیم مهم و ساده
2- تصمیم مهم و پیچیده
3- تصمیم معمولی و ساده
4- تصمیم معمولی و پیچیده -
انواع تصمیم‌گیری از نظر تعداد افراد درگیر در فرآیند تصمیم‌گیری کدام‌اند؟
✅ تصمیم‌گیری به دو دسته فردی و گروهی تقسیم می‌شود.
مثال: انتخاب یک رشته تحصیلی نمونه‌ای از تصمیم فردی و انتخاب رئیس‌جمهور نمونه‌ای از تصمیم گروهی است. -
معیارهای تصمیم‌گیری را نام ببرید.
✅ هزینه‌ها، مزایا و میزان ریسک -
چرا بسیاری از افراد از تصمیم‌گیری‌های پرخطر اجتناب می‌کنند؟
✅ به این دلیل که نسبت به نتایج احتمالی اطمینان کافی ندارند. -
چرا بسیاری از مردم شرط‌بندی ۵۰-۵۰ را نمی‌پذیرند؟
✅ زیرا از ضرر گریزان هستند. -
منظور از فرار از ضرر چیست؟
✅ یعنی فرد از دست دادن را بیش از به دست آوردن در نظر می‌گیرد و نسبت به آن حساس‌تر است. -
منظور از سبک تصمیم‌گیری چیست؟
✅ سبک تصمیم‌گیری به روش‌های مشخص و ثابتی گفته می‌شود که افراد هنگام تصمیم‌گیری از آن‌ها استفاده می‌کنند. -
انواع سبک‌های تصمیم‌گیری را نام ببرید.
✅ تکانشی، احساسی، وابسته، اجتنابی، منطقی -
ویژگی‌های سبک تصمیم‌گیری تکانشی چیست؟
✅ این سبک تصمیم‌گیری ناگهانی، بدون محاسبه و بر اساس هیجانات لحظه‌ای انجام می‌شود.
مثال: فردی که بدون فکر، در لحظه مرتکب یک عمل خطرناک می‌شود. -
در تصمیم‌گیری احساسی چه عواملی تأثیرگذار هستند؟
✅ احساسات و هیجانات زودگذر عامل اصلی در این نوع تصمیم‌گیری هستند.
مثال: فردی که بدون توجه به شرایط، تنها بر اساس احساسات وارد یک رابطه می‌شود و بعدها دچار مشکلات می‌شود. -
چرا احساسات نمی‌توانند مبنای مناسبی برای تصمیم‌گیری باشند؟
✅ به این دلیل که احساسات زودگذر و ناپایدارند و ممکن است فرد را به انتخاب نادرستی سوق دهند. -
ویژگی‌های سبک تصمیم‌گیری وابسته چیست؟
✅ در این سبک، فرد به جای بررسی شخصی، تصمیم‌گیری را بر اساس نظر دیگران انجام می‌دهد.
مثال: فردی که به دلیل انتخاب دوستانش، رشته تحصیلی خود را تغییر می‌دهد. -
تصمیم‌گیری اجتنابی چگونه است؟
✅ در این سبک، فرد همواره تصمیم‌گیری را به تعویق می‌اندازد و به امید حل خودکار مشکلات، اقدامی انجام نمی‌دهد.
مثال: فردی که می‌داند باید روابط نادرست خود را ترک کند اما آن را به تأخیر می‌اندازد. -
کدام سبک تصمیم‌گیری بهترین روش است؟
✅ سبک تصمیم‌گیری منطقی -
ویژگی‌های سبک تصمیم‌گیری منطقی چیست؟
✅ بر پایه تفکر و بررسی کامل راهکارهای مختلف است و روشی منظم و اصولی دارد. -
مراحل یک تصمیم‌گیری صحیح را بیان کنید.
✅ ۱- شناسایی موضوع
✅ ۲- بررسی گزینه‌ها
✅ ۳- تحلیل ویژگی‌های هر گزینه
✅ ۴- ارزیابی پیامدهای احتمالی
✅ ۵- انتخاب بهترین گزینه
✅ ۶- اجرای تصمیم
✅ ۷- ارزیابی نتایج -
موانع تصمیم‌گیری چیست؟
✅ سوگیری تأیید، اعتماد افراطی، کوچک شمردن خود، کنترل نکردن هیجانات -
سوگیری تأیید به چه معناست؟
✅ یعنی فرد فقط اطلاعاتی را انتخاب کند که باورهای قبلی‌اش را تأیید می‌کند.
مثال: فردی که باوجود شواهد خلاف، همچنان اعتقاد دارد که افراد شهر خودش هرگز مرتکب اشتباه نمی‌شوند.
سوالات تستی درس ششم روانشناسی یازدهم انسانی با جواب
۱- کدام گزینه تعریف دقیق‌تری از تصمیم‌گیری ارائه می‌دهد؟
الف) کنار گذاشتن تمام انتخاب‌ها هنگام مواجهه با مشکل
ب) انتخاب اولین راهی که به ذهن فرد می‌رسد
ج) بازآفرینی راه‌حل‌های مختلف برای یک مسئله بدون اولویت‌بندی
د) انتخاب بهترین راه پس از ارزیابی گزینه‌های مختلف
۲- چرا تصمیم‌گیری نوعی حل مسئله محسوب می‌شود؟
الف) زیرا در تصمیم‌گیری، فرد باید مشخص کند کدام انتخاب برای رسیدن به هدف مناسب‌تر است.
ب) زیرا تصمیم‌گیری همیشه بدون بررسی گزینه‌ها انجام می‌شود.
ج) زیرا در تصمیم‌گیری هیچ هدف مشخصی وجود ندارد.
د) زیرا تصمیم‌گیری فقط به حل مسائل ریاضی مربوط است.
۳- کدام گزینه یکی از تفاوت‌های اصلی تصمیم‌گیری و حل مسئله را نشان می‌دهد؟
الف) تصمیم‌گیری همیشه گروهی است، اما حل مسئله فقط فردی است.
ب) در تصمیم‌گیری انتخاب و اولویت‌بندی اهمیت دارد، اما در حل مسئله یافتن راه‌حل مناسب محور اصلی است.
ج) در حل مسئله هیچ راه‌حلی وجود ندارد، اما در تصمیم‌گیری تمام انتخاب‌ها یکسان‌اند.
د) تصمیم‌گیری به هدف مربوط نیست، اما حل مسئله همیشه هدفمند است.
۴- فردی برای خرید یک لباس معمولی میان چند گزینه انتخاب می‌کند. این تصمیم از نظر اهمیت و پیچیدگی چگونه طبقه‌بندی می‌شود؟
الف) مهم و پیچیده
ب) مهم و گروهی
ج) معمولی و ساده
د) معمولی و پیچیده
۵- کدام گزینه نمونه‌ای از تصمیم‌گیری گروهی است؟
الف) انتخاب غذای مورد علاقه یک فرد در رستوران
ب) انتخاب رنگ لباس توسط یک دانش‌آموز
ج) تصمیم یک فرد برای تنظیم برنامه روزانه خود
د) تصمیم‌گیری تیم پزشکی درباره روش مناسب درمان یک بیمار
۶- فردی پیش از انتخاب یک شغل، هزینه‌های لازم، مزایای احتمالی و خطرهای هر گزینه را بررسی می‌کند. او از چه معیارهایی برای تصمیم‌گیری استفاده کرده است؟
الف) هزینه‌ها، مزایا و میزان خطر
ب) احساسات لحظه‌ای و فشار دوستان
ج) عادت‌های گذشته بدون بررسی شرایط
د) انتخاب تصادفی و پرهیز از ارزیابی
۷- منظور از سبک تصمیم‌گیری تکانشی چیست؟
الف) تصمیم‌گیری پس از بررسی دقیق تمام پیامدها
ب) تصمیم‌گیری بر اساس نظر تخصصی افراد مختلف
ج) تصمیم‌گیری عجولانه و بدون محاسبه کافی که ممکن است به پشیمانی منجر شود.
د) به تعویق انداختن تصمیم برای مدت طولانی
۸- فردی صرفاً به دلیل هیجان و علاقه زودگذر، بدون شناخت کافی تصمیم مهمی می‌گیرد. این رفتار نمونه کدام سبک تصمیم‌گیری است؟
الف) منطقی
ب) احساسی
ج) وابسته
د) اجتنابی
۹- دانش‌آموزی رشته تحصیلی خود را فقط به این دلیل انتخاب می‌کند که دوستانش همان رشته را انتخاب کرده‌اند. این رفتار بیانگر کدام سبک تصمیم‌گیری است؟
الف) تکانشی
ب) احساسی
ج) اجتنابی
د) وابسته
۱۰- فردی می‌داند که باید درباره یک مشکل با دوستش صحبت کند، اما مرتب گفت‌وگو را به روزهای بعد موکول می‌کند. این رفتار به کدام سبک تصمیم‌گیری مربوط است؟
الف) اجتنابی
ب) منطقی
ج) وابسته
د) تکانشی
۱۱- کدام رفتار نشان‌دهنده سبک تصمیم‌گیری منطقی است؟
الف) انتخاب رشته صرفاً بر اساس علاقه دوستان
ب) تصمیم‌گیری سریع برای رهایی از فشار روانی
ج) بررسی گزینه‌ها، مشورت با افراد آگاه و ارزیابی پیامدهای هر انتخاب
د) به تعویق انداختن تصمیم تا زمانی که دیگر فرصتی باقی نماند
۱۲- کدام گزینه ترتیب مناسبی برای مراحل تصمیم‌گیری منطقی است؟
الف) اجرای تصمیم، انتخاب گزینه‌ها، شناسایی مسئله و بررسی پیامدها
ب) شناسایی و تعریف تصمیم، بررسی گزینه‌ها و ویژگی‌های آن‌ها، ارزیابی نتایج، انتخاب و اجرا و بررسی پیامدها
ج) انتخاب اولین گزینه، اجرای آن و نادیده گرفتن نتایج
د) مشورت با دیگران، کنار گذاشتن گزینه‌ها و پرهیز از ارزیابی تصمیم
۱۳- فردی فقط اطلاعاتی را می‌پذیرد که نظر قبلی او را تأیید می‌کنند و شواهد مخالف را نادیده می‌گیرد. این رفتار نمونه چیست؟
الف) تعارض گرایش ـ گرایش
ب) اعتمادبه‌نفس پایین
ج) تصمیم‌گیری منطقی
د) سوگیری
۱۴- دانش‌آموزی به دلیل موفقیت‌های گذشته خود تصور می‌کند روش مطالعه‌اش همیشه بهترین روش ممکن است و به پیشنهادهای اصلاحی توجهی ندارد. این وضعیت بیشتر نشان‌دهنده چیست؟
الف) اعتماد افراطی به قضاوت و تصمیم‌های خود
ب) سبک تصمیم‌گیری اجتنابی
ج) تعارض اجتناب ـ اجتناب
د) ناتوانی در شناسایی گزینه‌ها
۱۵- فردی میان رفتن به سینما و تماشای مسابقه فوتبال مردد است؛ هر دو گزینه برای او جذاب‌اند. این وضعیت چه نوع تعارضی است؟
الف) تعارض اجتناب ـ اجتناب
ب) تعارض گرایش ـ اجتناب
ج) تعارض گرایش ـ گرایش
د) تعارض ناشی از سوگیری
۱۶- فردی باید بین تزریق آمپول و تحمل گلودرد، یکی را انتخاب کند و هر دو گزینه برایش ناخوشایندند. این وضعیت نمونه کدام نوع تعارض است؟
الف) تعارض گرایش ـ گرایش
ب) تعارض اجتناب ـ اجتناب
ج) تعارض گرایش ـ اجتناب
د) تعارض ناشی از اعتماد افراطی
۱۷- فردی در یک دانشگاه معتبر پذیرفته شده است، اما تحصیل در آن دانشگاه مستلزم دور شدن از خانواده است. این وضعیت به کدام نوع تعارض اشاره دارد؟
الف) تعارض اجتناب ـ اجتناب
ب) تعارض گرایش ـ گرایش
ج) تعارض ناشی از اعتمادبه‌نفس پایین
د) تعارض گرایش ـ اجتناب
۱۸- چرا ناتوانی در تصمیم‌گیری می‌تواند به بهداشت روانی فرد آسیب بزند؟
الف) زیرا ممکن است باعث ایجاد تعارض و حالت ناخوشایند روانی شود و در صورت تداوم، پیامدهای نامطلوبی داشته باشد.
ب) زیرا باعث می‌شود فرد همیشه بهترین انتخاب را داشته باشد.
ج) زیرا تمام هیجان‌های فرد را از بین می‌برد.
د) زیرا فرد را از مواجهه با هرگونه مسئله‌ای بی‌نیاز می‌کند.
۱۹- کدام راهکار برای تصمیم‌گیری بهتر و رسیدن به نتایج مطلوب مناسب‌تر است؟
الف) تصمیم‌گیری سریع بدون مشخص کردن هدف
ب) اعتماد کامل به احساسات لحظه‌ای
ج) تعریف دقیق تصمیم، استفاده از روش منطقی و شناسایی موقعیت‌های پرخطر
د) انتخاب گزینه‌ای که بیشتر افراد انتخاب کرده‌اند، بدون بررسی شرایط
۲۰- فردی پیش از تصمیم‌گیری مهم، دیدگاه‌های متفاوت را بررسی می‌کند و تلاش می‌کند درست را از نادرست تشخیص دهد. این رفتار با کدام توصیه مرتبط است؟
الف) پرهیز از شنیدن نظرهای مخالف
ب) استقبال از افکار گوناگون برای تشخیص درست از خطا
ج) انتخاب اولین راه‌حل برای جلوگیری از تردید
د) واگذاری تمام تصمیم‌ها به دیگران
پاسخ‌نامه تست درس ششم روانشناسی یازدهم انسانی
۱- د
۲- الف
۳- ب
۴- ج
۵- د
۶- الف
۷- ج
۸- ب
۹- د
۱۰- الف
۱۱- ج
۱۲- ب
۱۳- د
۱۴- الف
۱۵- ج
۱۶- ب
۱۷- د
۱۸- الف
۱۹- ج
۲۰- ب
جمع‌بندی
تصمیم‌گیری مهارتی است که بر کیفیت زندگی افراد تأثیر مستقیم دارد. انتخاب‌های درست و منطقی، نتایج مثبتی به همراه دارند، در حالی که تصمیم‌گیری‌های عجولانه و احساسی می‌توانند فرد را دچار مشکلات جدی کنند. شناخت سبک‌های مختلف تصمیم‌گیری، آگاهی از موانع آن و به‌کارگیری روش‌های منطقی، راه را برای اتخاذ بهترین تصمیم‌ها در زندگی هموار می‌سازد.