ترجمه متن درس هشتم (يا مَنْ فِی الْبِحارِ عَجائِبُهُ) عربی دهم انسانی
درس هشتم کتاب عربی پایه دهم انسانی با عنوان «يا مَنْ فِی الْبِحارِ عَجائِبُهُ» بخشی زیبا از دعای جوشن کبیر را در ابتدای خود دارد و ما را به شگفتیهای آفرینش در دریاها و ارتباط خاص انسان با حیواناتی چون دلفینها میبرد. این درس در قالب یک گفتوگوی خانوادگی، اطلاعات علمی، دینی و اخلاقی را در کنار هم قرار میدهد.

📚 متن و ترجمه درس هشتم عربی دهم انسانی
🟦 «يا مَنْ فِی الْبِحارِ عَجائِبُهُ»
ای آنکه شگفتیهای قدرتت در دریاهاست.
یُشاهِدُ أَعضاءُ الْأُسرَةِ فِلْماً رائِعاً عَنِ الدُّلفینِ الَّذی أَنقَذَ إِنساناً مِنَ الْغَرَقِ، وَ أَوْصَلَهُ إلِیَ الشّاطِئِ.
حامِدٌ: لا أُصَدِّقُ؛ هذا أَمرٌ عَجیبٌ. یُحَیِّرُنی جِدّاً.
اَلْأَبُ: یا وَلَدی، لَیْسَ عَجیباً، لِأَنَّ الدُّلفینَ صَدیقُ الْإِنسانِ فِی الْبِحارِ.
صادِقٌ: تَصدیقُهُ صَعبٌ! یا أَبی، عَرِّفْنا عَلَی هذَا الصَّدیقِ.
اَلْأَبُ: لهَ ذاکِرَةٌ قَویَّةٌ، وَ سَمْعُهُ یَفوقُ سَمْعَ الْإنسانِ عَشْرَ مَرّاتٍ، وَ وَزنُهُ یَبلُغُ ضِعْفَی وَزنِ الْإِنسانِ تَقریباً، وَ هوَ مِنَ الْحَیَواناتِ اللَّبونَةِ الَّتی ترُضِعُ صِغارَها.
نورا: إنَّهُ حَیَوانٌ ذَکیٌّ یُحِبُّ مُساعَدَةَ الْإنسانِ! أَ لَیْسَ کَذٰلِکَ؟
اَلْأَبُ: بَلیٰ؛ بِالتَّأکیدِ، تَستَطیعُ الدَّلافینُ أَنْ ترُشِدَنا إِلَی مَکانِ سُقوطِ طائِرَةٍ أَوْ مَکانِ غَرَقِ سَفینَةٍ.
اَلْأُمُّ: تُؤَدّی الدَّلافینُ دوَراً مُهِمّا فی الْحَربِ وَ السِّلْمِ، وَ تَکْشِفُ ما تَحْتَ الْماءِ مِنْ عَجائِبَ وَ أَسرارٍ، وَ تُساعِدُ الْإِنسانَ عَلَی اکْتِشافِ أَماکِنِ تَجَمُّعِ الْأَسَماکِ.
صادِقٌ: رَأَیْتُ الدَّلافینَ تُؤَدّی حَرَکاتٍ جَماعیَّةً؛ فَهَلْ تَتَکَلَّمُ مَعاً؟
اَلْأُمُّ: نَعَم؛ قَرَأتُ فی مَوسوعَةٍ عِلْمیَّةٍ أَنَّ الْعُلَماءَ یُؤَکِّدونَ أَنَّ الدَّلافینَ تَسْتَطیعُ أَنْ تَتَکَلَّمَ بِاسْتِخدامِ أَصواتٍ مُعَیَّنَةٍ، وَ أَنَّها تُغَنّی کَالطُّیورِ، وَ تَبکی کَالْأَطفالِ، وَ تَصفِرُ وَ تَضحَکُ کَالْإِنسانِ.
نورا: هَلْ لِلدَّلافینِ أَعداءٌ؟
اَلْأَبُ: بِالتَّأکیدِ، تَحسَبُ الدَّلافینُ سَمَکَ الْقِرْشِ عَدوّاً لَها، فَإِذا وَقَعَ نَظَرُها عَلَی سَمَکَةِ الْقِرْشِ، تَتَجَمَّعُ بِسُرعَةٍ حَولَها، وَ تَضرِبُها بِأُنوفِهَا الْحادَّةِ وَ تَقتُلُها.
نورا: وَ هَل یُحِبُّ الدُّلفینُ الْإِنسانَ حَقّاً؟
اَلْأَبُ: نَعَم؛ تَعالَی نَقرَأْ هذَا الْخَبَرَ فی الْإنتِرنِت: … سَحَبَ تَیّارُ الْماءِ رَجُلاً إلَی الْأَعماقِ بِشِدَّةٍ، وَ بَعدَ نَجاتِهِ قالَ الرَّجُلُ: رَفَعَنی شَیءٌ بَغتَةً إلَی الْأَعلَی بِقوَّةٍ، ثُمَّ أَخَذَنی إلَی الشّاطِئِ وَ لَمّا عَزَمْتُ أنَ أَشکُرَ مُنقِذی، ما وَجَدْتُ أَحَداً، وَلٰکِنّی رَأَیتُ دُلفیناً کَبیراً یَقفِزُ قُربی فی الْماءِ بِفَرَحٍ.
اَلْأُمُّ: إنَّ الْبَحرَ وَ الْأَسماکَ نِعمَةٌ عَظیمَةٌ مِنَ اللّٰهِ.
قالَ رَسولُ اللّٰهِ (ص): اَلنَّظَرُ فی ثَلاثَةِ أشیاءَ عِبادَةٌ:
اَلنَّظَرُ فِی الْمُصحَفِ، وَ النَّظَرُ فی وَجهِ الْوالِدَینِ، وَ النَّظَرُ فِی الْبَحرِ.
اعضای خانواده فیلمی دیدنی دربارۀ دلفینی تماشا میکنند که انسانی را از غرق شدن نجات داده و او را تا ساحل رسانده است.
حامد با شگفتی میگوید: «باورم نمیشود؛ این اتفاق واقعاً عجیب است و مرا بسیار به فکر فرو میبرد.»
پدر پاسخ میدهد: «ای پسرم، تعجبی ندارد؛ زیرا دلفین، یار و همراه انسان در دریاست.»
صادق میگوید: «باور کردنش دشوار است، ای پدر، ما را بیشتر با این دوست مهربان آشنا کن.»
پدر توضیح میدهد: «او حافظهای نیرومند دارد و شنواییاش ده برابر شنوایی انسان است. وزنش تقریباً دو برابر وزن انسان میباشد و از جانداران پستانداری است که به بچههایش شیر میدهد.»
نورا با هیجان میپرسد: «او موجودی باهوش است که به یاری انسان علاقه دارد، درست است؟»
پدر تأیید میکند: «بله؛ بدون تردید دلفینها میتوانند محل سقوط هواپیما یا غرق شدن کشتی را به انسان نشان دهند.»
مادر ادامه میدهد: «دلفینها در زمان جنگ و صلح نقش مهمی دارند؛ شگفتیها و رازهای زیر آب را آشکار میکنند و به انسان در یافتن محل تجمع ماهیها یاری میرسانند.»
صادق میگوید: «من دیدهام که دلفینها حرکات دستهجمعی انجام میدهند؛ آیا آنها با هم گفتوگو میکنند؟»
مادر پاسخ میدهد: «بله؛ در یک دانشنامه علمی خواندم که دانشمندان تأکید دارند دلفینها میتوانند با استفاده از صداهای مشخص، با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. آنها مانند پرندگان آواز میخوانند، همچون کودکان گریه میکنند، سوت میزنند و میخندند، درست مانند انسان.»
نورا میپرسد: «آیا دلفینها دشمن هم دارند؟»
پدر میگوید: «قطعاً، آنها کوسه ماهی را دشمن خود میدانند. به محض دیدن کوسه، با سرعت دورش جمع میشوند، با بینیهای تیزشان به او ضربه میزنند و او را از بین میبرند.»
نورا دوباره میپرسد: «آیا واقعاً دلفین انسان را دوست دارد؟»
پدر میگوید: «بله؛ بیا این خبر را در اینترنت بخوانیم: جریان شدید آب، مردی را به عمق دریا کشید. پس از نجات، او گفت: ناگهان چیزی مرا با قدرت به بالا برد، سپس به ساحل رساند. وقتی میخواستم از نجاتدهندهام تشکر کنم، کسی را ندیدم؛ فقط یک دلفین بزرگ را دیدم که با شادی کنارم در آب میپرید.»
مادر در پایان میگوید: «دریا و ماهیها نعمتی بزرگ از سوی خداوندند.»
پیامبر خدا (ص) فرموده است:
«نگاه به سه چیز عبادت است: نگاه به قرآن، نگاه به چهرۀ والدین، و نگاه به دریا.»

📖 معنی کلمات جدید درس هشتم عربی دهم انسانی
| کلمه | معنی | کلمه | معنی |
|---|---|---|---|
| أَدَّی | ایفا کرد، انجام داد | بَلیٰ | آری |
| طُیور | پرندگان | أرَشَدَ | راهنمایی کرد |
| تَجَمَّعَ | جمع شد | عَرَّفَ | معرفی کرد |
| أَرْضَعَ | شیر داد | جَماعیّ | گروهی |
| عَزَمَ | تصمیم گرفت | أَعلَی | بالا |
| حادّ | تیز | غَنَّی | آواز خواند |
| أُنوف | بینیها | دَوْر | نقش |
| قَفَزَ | پرید | أَوصَلَ | رسانید |
| ذاکِرَه | حافظه | لَبونَه | پستاندار |
| بِحار | دریاها | سَمَکُ الْقِرْشِ | کوسه ماهی |
| کَذٰلِکَ | همینطور | بَکَی | گریه کرد |
| صَفَرَ | سوت زد | مُنقِذ | نجاتدهنده |
| بَلَغَ | رسید | ضِعف | دو برابر |
| مَوسوعَه | دانشنامه |
🟡 جمعبندی
درس هشتم عربی دهم انسانی با عنوان «يا مَنْ فِی الْبِحارِ عَجائِبُهُ» نگاه ما را به دریاها، شگفتیهای آفرینش و حیواناتی چون دلفین جلب میکند. این درس علاوه بر تقویت مهارتهای ترجمه و واژگان، پیامهای اخلاقی و دینی عمیقی دارد؛ از جمله دوستی انسان و حیوان، نقش موجودات دریایی در زندگی بشر و اهمیت نگاه آگاهانه به نعمتهای خداوند.











