سوالات درس دوازدهم دین و زندگی یازدهم با جواب (تجربی و ریاضی) + آزمون تستی
خانواده یکی از مقدسترین نهادهای اجتماعی نزد خداوند است که با ازدواج زن و مرد شکل میگیرد و زمینهساز آرامش، محبت و رشد انسان میشود. در این درس از دین و زندگی پایه یازدهم با اهمیت تشکیل خانواده، اهداف ازدواج، ویژگیهای همسر مناسب و ضرورت عفاف، پاکدامنی و آمادگی عقلی و فکری برای زندگی مشترک آشنا میشویم.

سوالات متن درس دوازدهم دین و زندگی یازدهم با جواب
۱- مقدس ترین نهاد و بنای اجتماعی نزد خدا، کدام است؟ توضیح دهید.
پاسخ: «خانواده»؛ این نهاد، با ازدواج زن و مرد به وجود میآید و با آمدن فرزندان کامل میشود. با تولد فرزندان، زن و مرد، مادر و پدر بودن را تجربه میکنند و فرزندان را در دامان خود پرورش میدهند.
۲- شایسته است در پاسخ گویی به نیازهای طبیعی ازدواج، به کدام ویژگی ها دقت کنیم؟
پاسخ: زمان مناسب و شیوه صحیح
۳- زنان و مردان، چگونه میتوانند به «قرب الهی» و «بهشت جاوید» برسند؟
پاسخ: آنها به عنوان افراد «نوع بشر»، استعدادها و ویژگی های فطری یکسان و هدف مشترکی دارند که با بهره گیری از آن ویژگی ها میتوانند به هدف مشترک، یعنی «قرب الهی» و «بهشت جاوید» برسند. خداوند، زن و مرد را به گونه ای آفریده که «زوج» یکدیگر باشنده یعنی چه؟ پاسخ: «یعنی در کنار هم قرار گیرند و یکدیگر را کامل کنند.»
۴- چرا پیامبر اکرم (ص) خطاب به والدین میفرماید: برای دختران و پسران خود، امکان ازدواج فراهم کنید؟
پاسخ: تا خداوند:
۱- اخلاقشان را نیکو کند.
۲- در رزق و روزی آنها توسعه دهد.
۳- عفاف و غیرت آنها را زیاد گرداند.
۵- آیا تفاوت میان زن و مرد، به معنی برتری یکی بر دیگری است؟ چرا؟
پاسخ: خیر؛ زیرا برتری هر کس نزد خدا، به «تقوا است» و هر انسانی میتواند آن را در وجود خود «پرورش» دهد.
۶- پیشوایان ماه از پدران و مادران خواسته اند که چگونه شرایط لازم را برای ازدواج فرزندان خود فراهم کنند؟ توضیح دهید.
پاسخ: «با کنار گذاشتن رسوم غلط»؛ همچنین، از آنها خواسته، به خاطر پندارهای باطل همچون فراهم شدن همه امکانات زندگی، فرزندان خود را به «گناه» نکشانند و جامعه را گرفتار « آسیب» نسازند.
۷- خداوند، «توانمندی عاطفی بالای زنان» و «قدرت جسمی بیشتر مردان» را برای چه چیزی در آنها قرار داده است؟
پاسخ: تا: «زن با محبت مادری، فرزندان را رشد دهد» و «مرد با کار کردن، نان آور خانواده باشد».
۸- با رسیدن جوان به کدام نوع بلوغ، در مییابد که باید زندگی خود را بسیار جدی بگیرد و برای آینده اش برنامه ریزی کند؟
پاسخ: «بلوغ عقلی و فکری».
۹- مهمترین برنامه هایی که در مورد« تشکیل خانواده» وجود دارند را بنویسید.
پاسخ:
۱- تقویت عفاف و پاکدامنی در خود از آغاز بلوغ
۲- مشخص کردن هدفهای خود از تشکیل خانواده، شناخت معیارها و شاخص های همسر مناسب
۱۰- چرا خداوند به ما اجازه معاشرت هایی که منشأ آن تنها هوس های زودگذر است، نداده است؟
پاسخ: زیرا تجربه نشان داده است که، این گونه معاشرت ها هر چند با عنوان هایی مانند شناخت روحیه همسر و یا پی بردن به نقاط تفاهم یکدیگر باشد، نتیجه بخش نیست و آثار زیان بار دیگری دارد که به خاطر همان آثار، خداوند، اجازه این گونه معاشرت ها را به ما نداده است.
در این نوع معاشرت ها، معمولا احساسات بر هر دو نفر حاکم میشود و پسر و دختر شخصیت واقعی خود را پنهان میکنند و هر طرف اصرار دارد خود را بهتر از آن چه هست نشان دهد تا محبوب دیگری واقع شود. معمولأ، بیشتر این معاشرت ها به «سستی رابطه» و «جدایی» میانجامد.
۱۱- چرا قرآن کریم از دختران و پسران میخواهد قبل از ازدواج، حتماً «عفاف» پیشه کنند؟
پاسخ: «تا خداوند به بهترین صورت، زندگی آنان را سامان نظم دهد.»
۱۲- علاوه بر «با ایمان بودن همسر» چهار معیار دیگر مؤثر در انتخاب وی را به عنوان «زوج» بنویسید
پاسخ: ۱- اصالت خانوادگی
۲- عدم ارتباط قبلی با جنس مخالف
۳- انجام عبادات، به خصوص نماز
۴- پوشش مناسب اسلامی و …
۱۳- هر جوان به طور فطری خواستار ازدواج با چه کسی است؟
پاسخ: کسی که؛
۱- قبل از ازدواج پاکدامنی خود را حفظ کرده باشد.
۲- رابطه غیر شرعی با جنس مخالف نداشته است.
۱۴- چرا پیشوایان دین از ما خواسته اند که در مورد انتخاب همسر آینده، با پدر و مادر خود «مشورت» کنیم؟
پاسخ: «تا به انتخابی درست برسیم» ؛ پدر و مادر به علت محبت به فرزند، معمولا مصلحت و خوشبختی او را در نظر میگیرند و به علت تجربه و پختگی شان، بهتر میتوانند خصوصیات افراد را دریابند و عاقبت ازدواج را پیش بینی کنند.
۱۵- چهار مورد از اهدافی که برای تشکیل خانواده در متون دینی ذکر شده است را بنویسید.
پاسخ: ۱- پاسخ به نیاز جنسی
۲- أنس با همسر
۳- رشد و پرورش فرزندان
۴- رشد اخلاقی و معنوی
۱۶- طبق مقررات اسلامی، رضایت کامل چه کسانی برای ازدواج «ضروری است و اگر عقدی به زور، انجام بگیرد چه حکمی دارد؟
پاسخ: «پسر و دختر» – «باطل» است و «مشروعیت» ندارد.
۱۷- از اهدافی که برای تشکیل خانواده در متون دینی ذکر شده، «انس با همسر است» آن را توضیح دهید.
پاسخ: هر یک از زن و مرد، علاوه بر نیاز جنسی، نیازمند به زندگی با دیگری هستند و این نیاز نیز، پس از بلوغ آشکار میشود. این نیاز، به گونه ای است که اگر فردی از راههای نامشروع آن را برطرف کند اما بدون همسر زندگی کند، باز هم یک بی قراری و ناآرامی او را آزار میدهد که فقط با بودن در کنار همسر برطرف میشود.
۱۸- اولین کشش و جاذبه میان مرد و زن، که آنان را به سوی تشکیل خانواده سوق میدهد؛ کدام است؟
پاسخ: پاسخ به نیاز جنسی
۱۹- از اهداف ازدواج و تشکیل خانواده، «رشد اخلاقی و معنوی» را شرح دهید.
پاسخ: پسر و دختر جوان با تشکیل خانواده، از همان ابتدا زمینه های فساد را از خود دور میکنند، مسئولیت پذیری را تجربه مینمایند، مهر و عشق به همسر و فرزندان را در خود پرورش میدهند، با گذشت و مدارا و تحمل سختی ها و ناگواری های زندگی، به درجات معنوی بالاتری نایل میشوند.
۲۰- از اهداف ازدواج و تشکیل خانواده «رشد و پرورش فرزندان» را شرح دهید.
پاسخ: خانواده، بستر رشد و بالندگی فرزندان است و هیچ نهادی نمی تواند جایگزین آن شود. فرزند، ثمره پیوند مرد و زن و تحکیم بخش وحدت روحی آنهاست. آنان دوام وجود خود را در فرزند میبینند و از رشد و بالندگی او لذت میبرند. کدام افتخار بالاتر از آنکه خداوند، تربیت و پرورش چند تن از بندگان خود را به پدر و مادر سپرده است و احترام و اطاعت از والدین را هم ردیف «طاعت و عبودیت خود» قرار داده است.
۲۱- پس از تعیین هدف ازدواج، چه چیزی مطرح میشود؟
پاسخ: «انتخاب همسر مناسب».
۲۲- از اهدافی که برای تشکیل خانواده در متون دینی ذکر شده پاسخ به نیاز جنسی است»» آن را توضیح دهید.
پاسخ: «ابتدایی ترین» زمینه ازدواج، نیاز جنسی مرد و زن به یکدیگر است. این نیاز که احساس آن از دوران بلوغ آغاز میشود، اولین کشش و جاذبه را میان مرد و زن ایجاد میکند و آنان را به سوی تشکیل خانواده سوق میدهد. بر اثر ازدواج و پاسخ صحیح به این نیاز، هر کدام از مرد و زن، به یک «آرامش روانی» میرسند.
۲۳- رابطه «انتخاب همسر» و «مسئولیت آینده» را توضیح دهید.
پاسخ: داشتن قدرت انتخاب، «ارزشمند» و در عین حال، «مسئولیت آور» است. برای موفق شدن در این مسئولیت، باید بر شور و احساس جوانی تسلط کامل داشت و با چشم باز عمل کرد. همواره دیده ایم که علاقه و محبت به یک شخص چشم و گوش را میبندد و عقل را به حاشیه میراند. این سخن امام علی (ع) مربوط به مواردی از همین قبیل است: حب الشیء یعمی ویصم: علاقه شدید به چیزی، آدم را کور و کر میکند.»
۲۴- چرا هرکس خواستار آن است تا دیگران به اعضای خانواده او نظر سوء نداشته باشند، خودش هم باید چنین باشد؟
پاسخ: زیرا نظام هستی بر «عدالت» استوار است.
۲۵- شایسته است خانواده چگونه محیطی باشد؟ چرا؟
پاسخ: «محیط همدلی، اعتماد به بزرگترها و شنیدن نظرات یکدیگر» – «تا بهترین تصمیم ها گرفته شود و کمتر به حسرت و پشیمانی منجر شود». از نظر قرآن کریم؛ مهم ترین معیار همسر شایسته چیست؟ پاسخ: «با ایمان بودن اوست.»
۲۶- چرا قرآن کریم از دختران و پسران میخواهد که به هیچ وجه در پی رابطه غیر شرعی چه پنهان، چه آشکار با جنس مخالف نباشند؟
پاسخ: زیرا که؛ ۱- ضرر و زیان آن تا قیامت، دامن گیر آنان خواهد شد.
۲- در نسل های آنان تأثیر بدی خواهد گذاشت.
۲۷- تحقیق درباره همسر آینده را نباید با کدام معاشرت ها، اشتباه گرفت؟
پاسخ: معاشرت هایی که منشأ آن، تنها «هوس های زودگذر» است.
۲۸- شناخت ویژگی های روحی زن و مرد از میان مهمترین برنامه های تشکیل خانواده، «تقویت عفاف و پاکدامنی» را توضیح دهید.
پاسخ: دوره بلوغ تا ازدواج، یکی از حساس ترین و ارزشمندترین دوره های عمر انسان است و دوره گذر از کودکی و ورود به بزرگسالی و پذیرش مسئولیتهای زندگی است. اگر نوجوان و جوان، این دوره را با پاکی و پاکدامنی بگذارند و در حالی به زندگی مشترک با همسرش وارد شود که آلوده به فحشا و گناه نشده باشد، راه رسیدن به «بهشت» را برای خود و فرزندانش بسیار هموار کرده است.
۲۹- آمادگی برای ازدواج، نیازمند چند بلوغ است؟ بنویسید.
پاسخ: «دو بلوغ»؛ ۱- جنسی ۲- عقلی و فکری
۳۰- انسان، چه زمانی وارد مرحله «مسئولیت پذیری» میشود؟ توضیح دهید.
پاسخ: زمانی که به سن بلوغ و دوره جوانی برسد؛ وی در این دوره، این شایستگی را به دست میآورد که مخاطب خداوند قرار بگیرد و از هم اکنون برای سعادت خود و خانواده ای که در آینده نزدیک تشکیل خواهد داد، برنامه ریزی نماید.
۳۱- چهار مورد از نشانه های بلوغ عقلی و فکری در انسان را نام ببرید.
پاسخ: ۱- توجه به داشتن شغل و پیدا کردن کار
۲- فکر کردن درباره ویژگی های همسر
۳- تنظیم خرج و هزینه خود
۴- دوری از بی برنامه بودن
۳۲- چرا خداوند حکیم، میان زن و شوهر وظایف مختلفی قرار داده است؟ توضیح دهید.
پاسخ: تا هر کدام از آنها بتوانند در زندگی مشترک و خانوادگی نقش های خاصی را بر عهده بگیرند و یک «خانواده متعادل» را پدید آورند.
۳۳- پیامبر اکرم (ص) میفرماید: «کسی که ازدواج کند، نصف دین خود را حفظ کرده است؛ پس باید برای حفظ نصف دیگر، از خدا پروا داشته باشد.»؛ این جمله کوتاه، اهمیت چه چیزی را به خوبی میرساند؟
پاسخ: «اهمیت ازدواج» ؛ نشان میدهد که چگونه نیمی از دینداری انسان با ازدواج، حفظ و نگهداری میشود.
۳۴- خصوصیت مشترک» و «خصوصیت متفاوت زن و مرد را بنویسید.
پاسخ: در «ویژگی های انسانی» با هم مشترک هستند و خداوند برای هر دو هدف واحدی معین کرده است، اما از جهت خصوصیات جسمی» با هم متفاوتند. البته، این تفاوتها به گونه ای است که هر دو را به هم نیازمند کرده است.
۳۵- ازدواج، برای چه چیزی انجام میشود؟
پاسخ: «برای رفع نیازهای طبیعی و پاسخگویی به قانون خلقت است.»
۳۶- آیا کلمات «انس» «انسان» «بنی آدم» و «ناس» در قرآن کریم؛ اختصاص به جنس خاص زن یا مرد دارد؟ چرا؟
پاسخ: خیر، هر آیه ای که با این کلمات همراه باشد، به زن و مرد، هر دو مربوط میشود. زیرا حقیقت انسان را «روح» او تشکیل میدهد و روح انسان، نه مذکر است و نه مؤنث.
۳۷- تأخیر در ازدواج سبب چه نتایجی میشود؟
پاسخ: ۱- افزایش فشارهای روحی و روانی
۲- روابط نامشروع و آسیبهای اجتماعی
۳۸- شیوه صحیح فواید ازدواج در زمان مناسب را بنویسید.
پاسخ: ۱- شادابی
۲- سلامت جسمی و روحی
۳- رشد طبیعی
۴- احساس رضایت درونی
۵- کاهش فشار جنسی
۶- سلامت اخلاقی جامعه
۳۹- اگر فردی بخواهد به شیوه ای غیر از ازدواج به عبارت دیگر، به شیوه ناصحیح، به نیاز جنسی خود پاسخ دهد؛ چه نتایجی دارد؟
پاسخ: در آن صورت لذت آنی زودگذر برخاسته از گناه، پس از چندی روح و روان فرد را پژمرده میکند و شخصیت او را میشکند. این گونه اشخاص، به جای بازگشت به مسیر درست، برای فرار از این پژمردگی به افراط در گناه کشیده میشوند، اما نمی دانند که روحشان مانند تشنه ای است که هرچه بیشتر از آب شور دریا مینوشد، بر تشنگی اش افزوده میشود و بی قراری اش شدت مییابد.

۴۰- عمل هر کس، عکس العملی دارد که «قسمتی» از آن در این جهان، ظاهر میشود و تمام آن» در جهان آخرت. شایسته است که به تدریج درباره هدف خود از ازدواج فکر کنیم و هوشمندانه وارد این مرحله از زندگی شویم.
پاسخ: درست
۴۱- پدران و مادران، نباید نظر خود را بر فرزندانشان تحمیل کنند و آنها را به ازدواجی ناخواسته بکشانند.
پاسخ: درست
۴۲- بلوغ جنسی، مدتی پس از بلوغ عقلی و فکری فرا میرسد.
پاسخ: نادرست
۴۳- نباید فاصله میان بلوغ جنسی و عقلی فکری با زمان ازدواج، زیاد شود و تشکیل خانواده به تأخیر افتد.
پاسخ: درست
۴۴- انسان با رسیدن با رسیدن به بلوغ و دوره جوانی وارد مرحله مسئولیت پذیری میشود.
پاسخ: درست
۴۵- دوره کودکی حساس ترین و ارزشمندترین دوره عمر انسان است.
پاسخ: نادرست
۴۶- ابتدایی ترین زمینه ازدواج انس با همسر است.
پاسخ: نادرست
۴۷- طبق مقررات اسلامی، اگر عقدی به زور صورت بگیرد، باطل است.
پاسخ: درست
۴۸- مهمترین معیار همسر شایسته، با ایمان بودن است.
پاسخ: درست
۴۹- اگر بین بلوغ جنسی و عقلی تا ازدواج فاصله بیافتد مشکلی به وجود نمی آید.
پاسخ: نادرست
سؤالات چهارگزینهای درس 12 دین و زندگی دوازدهم
۱. چرا خانواده مقدسترین نهاد و بنای اجتماعی نزد خداوند معرفی شده است؟
الف) زیرا تنها نهادی است که نیازهای اقتصادی افراد را تأمین میکند.
ب) زیرا با ازدواج زن و مرد شکل میگیرد و با تولد فرزندان کامل میشود و بستر پرورش آنان است.
ج) زیرا وظیفه اصلی آن انتقال آداب و رسوم جامعه به نسل بعد است.
د) زیرا همه اعضای آن از نظر استعدادها و مسئولیتها یکسان هستند.
۲. برای پاسخگویی صحیح به نیازهای طبیعی ازدواج، توجه به کدام دو عامل ضروری است؟
الف) امکانات اقتصادی و جایگاه اجتماعی
ب) رضایت اطرافیان و موقعیت خانوادگی
ج) بلوغ جنسی و استقلال مالی
د) زمان مناسب و شیوه صحیح
۳. بر اساس آموزههای درس، تفاوتهای زن و مرد چه نسبتی با هدف مشترک آنان دارد؟
الف) هر دو با برخورداری از ویژگیهای فطری و استعدادهای انسانی میتوانند به قرب الهی برسند.
ب) هر یک هدفی جداگانه دارند و تنها در زندگی خانوادگی به هم نزدیک میشوند.
ج) تفاوتهای آنان سبب میشود یکی از آنها مسیر کاملتری برای رسیدن به بهشت داشته باشد.
د) رسیدن به قرب الهی برای هر یک، به انجام وظایف خانوادگی یکسان وابسته است.
۴. پیامبر اکرم (ص) فراهم کردن امکان ازدواج جوانان را دارای چه پیامدهایی میداند؟
الف) افزایش ثروت، کسب جایگاه اجتماعی و استقلال از خانواده
ب) کاهش مسئولیتهای فردی، افزایش آسایش و رسیدن به شهرت
ج) نیکویی اخلاق، توسعه رزق و روزی و افزایش عفاف و غیرت
د) افزایش قدرت جسمانی، پیشرفت شغلی و برخورداری از امکانات زندگی
۵. کدام گزینه، دلیل نادرست بودن برتر دانستن یکی از دو جنس بر اساس تفاوتهای طبیعی را بیان میکند؟
الف) تفاوتهای زن و مرد تنها در دوران جوانی آشکار میشود.
ب) برتری انسانها نزد خداوند به تقواست و هر انسانی میتواند آن را در خود پرورش دهد.
ج) همه تفاوتهای زن و مرد با تربیت خانوادگی از میان میرود.
د) ارزش انسانها فقط به میزان مسئولیتهایی بستگی دارد که در خانواده میپذیرند.
۶. پیشوایان دین برای جلوگیری از به گناه افتادن جوانان در مسیر ازدواج، چه توصیهای به والدین کردهاند؟
الف) به تأخیر انداختن ازدواج تا فراهم شدن همه امکانات زندگی
ب) سپردن کامل تصمیم ازدواج به فرزندان بدون راهنمایی والدین
ج) اولویت دادن به رسوم خانوادگی برای حفظ اعتبار اجتماعی
د) کنار گذاشتن رسوم غلط و پرهیز از گرفتار کردن فرزندان در پندارهای باطل
۷. توانمندی عاطفی بیشتر زنان و قدرت جسمی بیشتر مردان، طبق مطالب درس، برای چه هدفی قرار داده شده است؟
الف) زن با محبت مادری فرزندان را پرورش دهد و مرد با کار کردن نانآور خانواده باشد.
ب) زن مسئولیت اقتصادی خانواده را بر عهده بگیرد و مرد وظیفه تربیت عاطفی فرزندان را انجام دهد.
ج) هر یک بدون نیاز به دیگری، همه مسئولیتهای خانواده را انجام دهند.
د) زن و مرد وظایف کاملاً یکسانی در خانواده داشته باشند.
۸. جوان با رسیدن به کدام بلوغ درمییابد که باید برای آینده خود برنامهریزی جدی داشته باشد؟
الف) بلوغ جسمی
ب) بلوغ عاطفی
ج) بلوغ عقلی و فکری
د) بلوغ اجتماعی
۹. کدام گزینه، دو برنامه مهم برای تشکیل خانواده را بهدرستی بیان میکند؟
الف) کسب استقلال اقتصادی و انتخاب محل زندگی
ب) تقویت عفاف و پاکدامنی از آغاز بلوغ و شناخت هدفها و معیارهای همسر مناسب
ج) افزایش ارتباطات اجتماعی و فراهم کردن همه امکانات زندگی
د) شناخت رسوم خانوادگی و انتخاب همسر بر اساس علاقه اولیه
۱۰. چرا معاشرتهایی که منشأ آنها تنها هوسهای زودگذر است، برای شناخت همسر مناسب نتیجهبخش نیستند؟
الف) زیرا شناخت ویژگیهای روحی افراد فقط پس از ازدواج ممکن است.
ب) زیرا این معاشرتها همیشه بدون آگاهی خانوادهها انجام میشوند.
ج) زیرا در این نوع ارتباطها هیچ فرصتی برای گفتوگو وجود ندارد.
د) زیرا احساسات بر افراد غلبه میکند و هر یک ممکن است شخصیت واقعی خود را پنهان کنند.
۱۱. قرآن کریم از دختران و پسران میخواهد پیش از ازدواج عفاف پیشه کنند تا چه نتیجهای حاصل شود؟
الف) امکان انتخاب همسر از میان افراد بیشتری فراهم شود.
ب) همه مشکلات اقتصادی زندگی مشترک برطرف شود.
ج) خداوند زندگی آنان را به بهترین صورت سامان دهد.
د) تفاوتهای طبیعی زن و مرد در زندگی آینده کاهش یابد.
۱۲. کدام گزینه شامل چهار معیار مطرحشده در درس برای انتخاب همسر، علاوه بر ایمان است؟
الف) ثروت، شهرت، تحصیلات، موقعیت اجتماعی
ب) اصالت خانوادگی، ارتباط قبلی با جنس مخالف، انجام عبادات و پوشش مناسب اسلامی
ج) اصالت خانوادگی، عدم ارتباط قبلی با جنس مخالف، انجام عبادات بهویژه نماز و پوشش مناسب اسلامی
د) علاقه اولیه، استقلال مالی، موقعیت شغلی و تناسب ظاهری
۱۳. بر اساس مطالب درس، جوان بهطور فطری خواستار ازدواج با چه فردی است؟
الف) فردی که پیش از ازدواج پاکدامنی خود را حفظ کرده و رابطه غیرشرعی با جنس مخالف نداشته باشد.
ب) فردی که پیش از ازدواج تجربههای اجتماعی و عاطفی فراوانی داشته باشد.
ج) فردی که از نظر اقتصادی و اجتماعی موقعیتی بالاتر از دیگران داشته باشد.
د) فردی که بدون توجه به گذشته خود، تنها به معیارهای ظاهری اهمیت دهد.
۱۴. چرا مشورت با پدر و مادر در انتخاب همسر آینده توصیه شده است؟
الف) زیرا والدین باید به جای فرزند، تصمیم نهایی را بگیرند.
ب) زیرا والدین تنها کسانی هستند که معیارهای همسر مناسب را میشناسند.
ج) زیرا انتخاب همسر باید بر اساس نظر بزرگترهای خانواده انجام شود.
د) زیرا محبت، تجربه و پختگی والدین میتواند به شناخت بهتر افراد و انتخاب درست کمک کند.
۱۵. کدام مجموعه، چهار مورد از اهداف تشکیل خانواده در متون دینی را دربرمیگیرد؟
الف) استقلال اقتصادی، افزایش اعتبار اجتماعی، پاسخ به نیاز جنسی و پیشرفت شغلی
ب) پاسخ به نیاز جنسی، انس با همسر، رشد و پرورش فرزندان و رشد اخلاقی و معنوی
ج) انس با همسر، کسب ثروت، تربیت اجتماعی فرزندان و رسیدن به شهرت
د) رشد اخلاقی، استقلال فردی، افزایش امکانات زندگی و حفظ رسوم خانوادگی

۱۶. طبق مقررات اسلامی، اگر عقد ازدواج بدون رضایت کامل دختر و پسر و به زور انجام شود، چه حکمی دارد؟
الف) صحیح است، به شرط آنکه خانوادهها رضایت داشته باشند.
ب) صحیح است، اما اجرای آن به تأیید پیشوایان دین نیاز دارد.
ج) باطل است و مشروعیت ندارد.
د) تا زمانی که زندگی مشترک آغاز نشده، معتبر محسوب میشود.
۱۷. منظور از «انس با همسر» بهعنوان یکی از اهداف تشکیل خانواده چیست؟
الف) برطرف شدن همه نیازهای اقتصادی فرد از طریق همسر
ب) داشتن همراهی برای حضور در فعالیتهای اجتماعی
ج) افزایش ارتباط فرد با خانوادههای دیگر
د) برطرف شدن نیاز به زندگی در کنار دیگری و رسیدن به آرامش از طریق بودن با همسر
۱۸. اولین کشش و جاذبه میان زن و مرد که آنان را به سوی تشکیل خانواده سوق میدهد، چیست؟
الف) پاسخ به نیاز جنسی
ب) نیاز به استقلال اقتصادی
ج) علاقه به تربیت فرزندان
د) نیاز به کسب جایگاه اجتماعی
۱۹. کدام گزینه، نقش تشکیل خانواده در رشد اخلاقی و معنوی را بهتر نشان میدهد؟
الف) فراهم شدن زمینه آسایش و دوری از همه دشواریهای زندگی
ب) دور شدن از زمینههای فساد، تجربه مسئولیتپذیری و پرورش گذشت و مدارا
ج) افزایش امکانات مادی و کاهش نیاز به همکاری با دیگران
د) رسیدن سریع به موفقیت اجتماعی و کنار گذاشتن مسئولیتهای فردی
۲۰. چرا خانواده در رشد و پرورش فرزندان جایگاهی بیجایگزین دارد؟
الف) زیرا تنها خانواده میتواند نیازهای اقتصادی فرزند را تأمین کند.
ب) زیرا تربیت فرزندان وظیفهای است که فقط در سالهای نخست زندگی اهمیت دارد.
ج) زیرا خانواده بستر رشد و بالندگی فرزندان است و تربیت آنان مسئولیتی ارزشمند بر عهده والدین است.
د) زیرا فرزندان تنها عامل حفظ وحدت اقتصادی زن و مرد هستند.
۲۱. پس از تعیین هدف ازدواج، کدام موضوع در برنامهریزی برای تشکیل خانواده مطرح میشود؟
الف) انتخاب همسر مناسب
ب) فراهم کردن همه امکانات زندگی
ج) انتخاب محل سکونت
د) تعیین مسئولیتهای فرزندان
۲۲. پاسخ صحیح به نیاز جنسی از طریق ازدواج، چه پیامدی برای زن و مرد دارد؟
الف) از میان رفتن همه نیازهای عاطفی و اجتماعی
ب) افزایش وابستگی اقتصادی به یکدیگر
ج) برطرف شدن نیاز به برنامهریزی برای آینده
د) رسیدن هر یک از زن و مرد به آرامش روانی
۲۳. چرا انتخاب همسر، در کنار ارزشمند بودن، مسئولیتآور نیز هست؟
الف) زیرا فرد باید انتخاب خود را تنها بر اساس علاقه و احساس انجام دهد.
ب) زیرا انتخاب نادرست فقط بر زندگی فرد تأثیر میگذارد و مسئولیتی نسبت به آینده ندارد.
ج) زیرا فرد باید با تسلط بر احساسات و بررسی آگاهانه، مسئولیت پیامدهای انتخاب خود را بپذیرد.
د) زیرا تصمیمگیری درباره ازدواج باید بهطور کامل به والدین واگذار شود.
۲۴. بر اساس مطالب درس، چرا فردی که نمیخواهد دیگران به اعضای خانوادهاش نگاه سوء داشته باشند، خود نیز باید چنین رفتاری داشته باشد؟
الف) زیرا همه افراد جامعه باید از یک شیوه زندگی پیروی کنند.
ب) زیرا نظام هستی بر عدالت استوار است.
ج) زیرا رفتار افراد فقط در محیط خانواده اهمیت دارد.
د) زیرا حفظ آبروی خانواده مهمتر از رعایت حقوق دیگران است.
۲۵. خانواده شایسته از نظر شیوه ارتباط اعضا باید چگونه محیطی باشد؟
الف) محیطی مبتنی بر همدلی، اعتماد به بزرگترها و شنیدن نظرات یکدیگر
ب) محیطی که تصمیمها فقط توسط بزرگترها گرفته شود.
ج) محیطی که هر عضو بدون توجه به دیگران تصمیم بگیرد.
د) محیطی که اختلاف نظرها از طریق کنار گذاشتن گفتوگو حل شود.
۲۶. طبق مطالب درس، چرا قرآن کریم دختران و پسران را از رابطه غیرشرعی با جنس مخالف، چه پنهان و چه آشکار، نهی میکند؟
الف) زیرا چنین روابطی فقط مانع موفقیت تحصیلی میشود.
ب) زیرا این روابط تنها در صورت آشکار بودن آسیبزا هستند.
ج) زیرا پیامدهای آن ممکن است تا قیامت دامنگیر افراد شود و بر نسلهای آنان اثر بد بگذارد.
د) زیرا هر نوع شناخت پیش از ازدواج، حتی تحقیق آگاهانه، ممنوع است.
۲۷. تحقیق درباره همسر آینده را نباید با کدام نوع معاشرت اشتباه گرفت؟
الف) گفتوگو و مشورت با والدین
ب) بررسی معیارهای همسر مناسب
ج) شناخت ویژگیهای خانوادگی فرد
د) معاشرتهایی که منشأ آنها تنها هوسهای زودگذر است
۲۸. چرا تقویت عفاف و پاکدامنی در دوره بلوغ تا ازدواج اهمیت ویژهای دارد؟
الف) زیرا این دوره زمانی برای دوری از هرگونه مسئولیت اجتماعی است.
ب) زیرا این دوره از حساسترین مراحل زندگی و زمان گذر به بزرگسالی و پذیرش مسئولیتهاست و پاکی در آن، مسیر سعادت فرد و فرزندانش را هموار میکند.
ج) زیرا پاکدامنی در این دوره جایگزین شناخت معیارهای همسر مناسب میشود.
د) زیرا در این دوره تنها ویژگیهای جسمی فرد برای زندگی آینده شکل میگیرد.
۲۹. آمادگی برای ازدواج به برخورداری از چند نوع بلوغ نیازمند است؟
الف) دو بلوغ: جنسی و عقلی و فکری
ب) دو بلوغ: جسمی و اقتصادی
ج) سه بلوغ: جنسی، اجتماعی و اقتصادی
د) سه بلوغ: جسمی، عاطفی و شغلی
۳۰. انسان چه زمانی وارد مرحله مسئولیتپذیری میشود؟
الف) زمانی که استقلال اقتصادی کامل پیدا کند.
ب) زمانی که ازدواج کند و صاحب فرزند شود.
ج) زمانی که به سن بلوغ و دوره جوانی برسد و شایستگی مخاطب قرار گرفتن از سوی خداوند را پیدا کند.
د) زمانی که همه امکانات زندگی آینده خود را فراهم کرده باشد.
۳۱. کدام مجموعه، نشانههای بلوغ عقلی و فکری را بهدرستی بیان میکند؟
الف) افزایش ارتباطات اجتماعی، توجه به ظاهر، علاقه به سرگرمی و استقلال از خانواده
ب) توجه به شغل و یافتن کار، فکر کردن درباره ویژگیهای همسر، تنظیم هزینهها و دوری از بیبرنامگی
ج) انتخاب همسر بر اساس علاقه، فراهم کردن امکانات، افزایش درآمد و پیروی از رسوم
د) توجه به نیازهای جسمی، افزایش تفریحات، کاهش مسئولیتها و دوری از تصمیمگیری
۳۲. چرا خداوند حکیم میان زن و شوهر وظایف مختلفی قرار داده است؟
الف) تا یکی از آنها مسئول همه امور زندگی و دیگری بدون مسئولیت باشد.
ب) تا زن و مرد از نظر ارزش انسانی در دو جایگاه متفاوت قرار گیرند.
ج) تا وظایف خانوادگی تنها بر اساس توانایی اقتصادی تقسیم شوند.
د) تا هر یک نقشهای خاصی بر عهده بگیرند و خانوادهای متعادل شکل گیرد.
پاسخنامه کلیدی
| شماره سؤال | پاسخ صحیح | شماره سؤال | پاسخ صحیح |
|---|---|---|---|
| ۱ | ب | ۱۷ | د |
| ۲ | د | ۱۸ | الف |
| ۳ | الف | ۱۹ | ب |
| ۴ | ج | ۲۰ | ج |
| ۵ | ب | ۲۱ | الف |
| ۶ | د | ۲۲ | د |
| ۷ | الف | ۲۳ | ج |
| ۸ | ج | ۲۴ | ب |
| ۹ | ب | ۲۵ | الف |
| ۱۰ | د | ۲۶ | ج |
| ۱۱ | ج | ۲۷ | د |
| ۱۲ | ج | ۲۸ | ب |
| ۱۳ | الف | ۲۹ | الف |
| ۱۴ | د | ۳۰ | ج |
| ۱۵ | ب | ۳۱ | ب |
| ۱۶ | ج | ۳۲ | د |
جمعبندی
در مجموع، ازدواج پیوندی مقدس و همراه با مسئولیت است که علاوه بر ایجاد آرامش، موجب رشد اخلاقی و معنوی زوجین و پرورش فرزندان میشود. برای داشتن خانوادهای موفق، باید با آگاهی و مشورت، همسر مناسبی انتخاب کرد، به ایمان و اخلاق توجه داشت و با رعایت عفاف و پاکدامنی، پایههای یک زندگی سالم و پایدار را بنا نهاد.